CHP Ulusal Savunma Siyasetlerinden Sorumlu Genel Lider Yardımcısı Yankı Bağcıoğlu, Marmara Denizi’nde meydana gelen 6,2 büyüklüğündeki sarsıntının akabinde yaptığı yazılı açıklamada, muhtemel İstanbul sarsıntısına yönelik hazırlıkların eksik ve yetersiz olduğunu belirtti. Bağcıoğlu, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) afet idaresinde tahlil ortağı olarak pozisyonlandırılması gerektiğini bildirerek şunları kaydetti:
Bağcıoğlu, yazılı açıklamasında şu tabirlere yer verdi:
“Marmara Denizi’nde yaşanan 6,2’lik sarsıntıda can kaybı olmaması büyük bir teselli olmakla birlikte, İstanbul’u bekleyen büyük zelzeleye dair hazırlıklarımızın durumunu sorgulamak için bu sarsıntı tahminen de son ihtardır. Tüm ilgili kurumlar, afeti yönetmeye değil, felaketi evvelden öngörerek hazır olmaya odaklanmalıdır. Bu noktada da en büyük vazife Türk Silahlı Kuvvetleri’ne düşmektedir. Bu hususa dair tekraren söyledik, bir kere daha söylüyoruz: Türk Silahlı Kuvvetleri, afetlere müdahalede güçlü ve faal bir biçimde devrede olmalıdır. Bu davetimiz kulağının üstüne yatanlara değil, milletin can güvenliğini düşünen herkese yöneliktir. Bu mevzu siyaset üstüdür. Göz arkası edilemez. Görmezden gelinemez. Ülkemizin her ferdi için bir güvenlik ve hayat sorunudur. 2009 yılında İstanbul’da 15 bin 304 hektar alan ‘Askeri Statüde’ idi. 2023 yılı prestijiyle bu alanların yüzde 46’sı, yani yaklaşık yarısı, ‘Askeri Alan ve Askeri Güvenlik Bölgesi’ statüsünden çıkarıldı. Bu, yaklaşık 10 bin adet futbol alanına ya da altı Gaziosmanpaşa ilçesi büyüklüğünde bir alana denk geliyor. Rant için imara açılan her askeri alan, sarsıntı sonrası vatandaşın toplanma alanının kaybıdır. Bu, yalnızca kent dokusunun değil, tıpkı vakitte insan hayatının da riske atılmasıdır.
“ESAS TAHLİL ORTAĞI OLARAK GÖREVLENDİRİLMESİ ZORUNLULUK”
Türk Silahlı Kuvvetleri, savaş meydanlarında gösterdiği kararlılık ve disiplinin birebirini doğal afetlerde de göstermeye muktedirdir. Fakat var olan mevzuat ve uygulamalar, bu potansiyeli tam manasıyla harekete geçirmesine mani oluyor. Bu yüzden diyoruz ki, Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP) kesinlikle revize edilmelidir. TSK’nın ‘destek tahlil ortağı’ değil, direkt ‘esas tahlil ortağı’ olarak görevlendirilmesi, bir tercih değil, zorunluluktur. Milli Savunma Bakanlığı ve Genelkurmay Başkanlığı temsilcileri, Afet ve Acil Durum Kurulu’nda artık ‘davetli misafir’ değil, daimi üyeler olmalıdır. Cumhuriyet Halk Partisi olarak hazırladığımız Ulusal Güvenlik Siyasetleri Belgesi’nde de bu yaklaşımı açık biçimde ortaya koyduk. TSK’nın afet müdahalesindeki rolü, kurumsal çerçevede tanımlanmış ve tahlil teklifleriyle birlikte bu evraka yansıtılmıştır. CHP iktidarında bu düzenlemeler derhâl hayata geçirilecektir.”
“TSK’NIN HAZIR GÜCÜNDEN BİRİNCİ ANDAN İTİBAREN YAYARLANILMALIDIR”
Bağcıoğlu, afet idaresinde TSK’nın neler yapması gerektiğini şu tabirler ile aktardı:
“TSK, Türkiye Afet Müdahale Planı’nda tekrar ‘Ana Tahlil Ortağı’ olmalıdır. Kurumların alana inmesini beklemek yerine, TSK’nın hazır gücünden birinci andan itibaren yararlanılmalıdır. Öncelikle Sahra hastaneleri de dahil tüm imkan ve kabiliyetleri ile Askeri Sıhhat Sistemi yine tesis edilmelidir. Sarsıntılarda yahut büyük afetlerde, bölge valilerinin ve kaymakamların etkisiz hale geldiği durumlar olabilir. Bu türlü anlarda TSK birlik kumandanları, kanunla tanımlanmış formda, talimat beklemeksizin inisiyatif alarak müdahale yetkisine sahip olmalıdır. TSK İnsani Yardım Tugayı evvelki fonksiyonuna kavuşturulmalı, ayrıyeten Tugay’a ek olarak yurdun değişik bölgelerinde, afetlere müdahale konusunda özel eğitim almış, lojistik kabiliyeti yüksek, araç ve teçhizatı eksiksiz İstihkâm Alayları teşkil edilmelidir. Bu birlikle yalnızca savaşta değil, barış vaktinde da milletin sigortasıdır. TSK’nın Arama Kurtarma Birlikleri modernize edilmeli; tüm işçi temel, belirlenecekler ileri düzey afet müdahale eğitimlerinden geçirilmelidir. Deniz, hava ve kara ulaşımı afet lojistiği için hazır beklemelidir. THY kargo uçakları, Hava Kuvvetleri ile entegre çalışmalı; Deniz Kuvvetleri, dayanak ve tahliye misyonları için hazır olmalı, limanlar, kullanılacak rampa ve iskeleler denetim edilmeli ve daima kullanıma hazır olmalıdır. Devletin tüm kurumlarını içine alan, afet anında ortak karar ve bilgi paylaşımı yapabilecek dijital bir bilgi idare sistemi hayata geçirilmelidir. Bu sistem, dinamik ve anında karar almayı mümkün kılmalıdır. Seferberlik data tabanlarının gibisi, afetler için de kurulmalıdır. Nerede kaç iş makinesi var? Kaç işçi eğitilmiş? Hangi birlik ne kadar müddette intikal edebilir? Bunların hepsi evvelden bilinmeli ve test edilmelidir. Nasıl savaş hazırlıkları yıllık seferberlik tatbikatları ile test ediliyorsa, afet müdahalesi de tıpkı ciddiyetle, tıpkı çapta ve gerçekçi tatbikatlarla sınanmalıdır.”
“İNSAN HAYATINI MERKEZE ALAN BİR ÇAĞRIDIR”
Bağcıoğlu, yapmış olduğu yazılı açıklamanın partiler üstü olduğunu vurgulayarak şu biçimde devam etti:
“Bu davet, partiler üstü, insan hayatını merkeze alan bir davettir. TSK’nın bu ülke insanı için ne mana söz ettiğini herkes biliyor. Yalnızca savaşta değil, felakette de milletin yanındadır. Lakin bunun için irade gerekir, vizyon gerekir, cüret gerekir. Biz bu çağrıyı tekrar yapıyoruz. Daha fazla can yitirmemek, tıpkı acıları tekrar tekrar yaşamamak için artık gereği yapılmalıdır. Cumhuriyet Halk Partisi, iktidarında bu düzenlemeyi vakit kaybetmeden gerçekleştirecektir.”
