Çağdaş Hukuklar Derneği (ÇHD) tarafından açılan davada Adalet Bakanlığının “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Vazife Yapanlar ile Sigortalı Olarak Çalışanların Avukatlık Stajı Hakkında Yönetmeliğin” iptaline karar verdi.
Danıştay 8. Dairesi, yönetmeliğin tamamının iptaline karar verdi. Daire, ÇHD’nin yönetmeliğin iptalini istemekte menfaati bulunduğuna hükmetti, Anayasa Mahkemesinin yönetmeliğin desteği olan kanun kararını 2024’te iptal ettiğine atıfta bulundu.
Türkiye Barolar Birliğinin (TBB) yetkisinde olan avukatlık stajı konusunda Adalet Bakanlığı tarafından yönetmelik çıkarılmasının yetki tarafından hukuka karşıt olduğunu belirten Daire, yönetmeliğin tamamının iptaline ait kararda şu tespitlerde bulundu:
“Anılan kararla, Türk idari teşkilatına dahil tüm kamu kurum ve kuruluşlarının takım yahut durumlarında vazife yapanların misyonları sırasında avukatlık stajı yapabilme imkanına ait yöntem ve temellerin belirlenmesi konusunda yalnızca Adalet Bakanlığına yetki veren destek kararın hukuka tersliği Anayasa Mahkemesince ortaya konulmuştur.
İdari sürecin temel ögelerinden olan yetki, birebir vakitte kamu nizamına ait olduğundan idari süreçlerin, Anayasa ve maddelerin yetkili kıldığı yönetim, makam ve kamu vazifelileri tarafından tesis edilmesi zarurî olup, yetkili makam yerine bir diğer makamın ferdî ya da düzenleyici süreç tesis etmesinin süreci yetki tarafından hukuka muhalif hale getireceği açıktır.
Bu prestijle; anılan Anayasa Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere yetkisiz makam olan Adalet Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulmuş olan ve destek kararı iptal edilen Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Misyon Yapanlar ile Sigortalı Olarak Çalışanların Avukatlık Stajı Hakkında Yönetmeliğin iptali gerekmektedir.”
DAVANIN GEÇMİŞİ
ÇHD’nin dava dilekçesinde, “yönetmeliğin 5. unsuru mucibince, salt kamu kurum ve kuruluşların takım ve konumlarında misyon yapanlara avukatlık stajını yapabilmeleri için ilgili ünitelerce gerekli kolaylığın sağlanması ve bu stajyerlerin yarı vakitli, dönüşümlü, vardiyalı, nöbet adabı, uzaktan yahut esnek çalışma üzere imkanlardan yararlanmalarının sağlanması gerektiği konusunun düzenlendiği, rastgele bir kesimde personellik yapabilecek olan stajyerler açısından ise gibisi hiçbir söze yer verilmediği”ne dikkat çekilmiş ve bunun Avukatlık Kanunu’nun birtakım hususlarına ters olduğu belirtilmişti.
Dava dilekçesinde, yönetmelik uyarınca “fiilen staj yapamamış” çok sayıda avukatın varlığının toplumun hak arama özgürlüğünü ihlal edeceği, bunun da Anayasa’nın 5. ve 10. unsurları mucibince “hukuk devleti”, “hukukun üstünlüğü” ve “eşitlik” unsurlarına muhalif olduğu olduğu ve iptali gerektiği kaydedilmişti.
